تاريخ : ۱۳٩۱/٤/٢ | ۱۱:٤۱ ‎ق.ظ | نویسنده : ح.فیروزنیا

برخی از مهمترین آداب زیارت از مفاتیح الجنان شیخ عباس قمی (با اندکی تصرف):

1- غسل پیش از بیرون رفتن براى سفر زیارت.

2- ترک کلام بیهوده و لغو و مخاصمه و مجادله در راه.

3- غسل براى زیارت هر امامى و آن که بخواند دعاى وارده آن را و بیاید آن در اوّل زیارت وارث.

4- طهارت از حدث کبرى و صُغرى.

5- پوشیدن جامه هاى پاک و پاکیزه و نو و نیکو است سفید بودن رنگ آن.

6- در وقت رفتن به روضه مقدسه گام‌ها را کوتاه برداشتن و به آرامى و وقار سیر نمودن و خاضع و خاشع بودن و سر به زیر انداختن و به بالا و اطراف خود التفات ننمودن .

7- خوشبو نمودن خود را در غیر زیارت امام حسین علیه السلام .

8- در وقت رفتن به حرم مطهّر زبان را به ذکر تکبیر و تحمید و تسبیح و تهلیل و تمجید مشغول کردن و به صلوات فرستادن بر محمّد و آل محمّدعَلیهمُ السلام دهان را معطّر نمودن .

9- بر در حرم شریف ایستادن و اذن دخول طلبیدن و سعى در تحصیل رقّت قلب و خضوع و شکستگى خاطر نمودن به تصوّر و فکر در عظمت و جلالت قدر صاحب آن مرقد منوّر و این که مى‌بیند ایستادن او را و مى‌شنود کلام او را و جواب مى‌دهد سلام او را چنان چه به همه این‌ها شهادت مى‌دهد در وقت خواندن اذن دخول وتدبّر در محبّت و لطفى که به شیعیان و زائران خود دارند و تأمّل در خرابی‌هاى حال خود و خلاف‌ها که به آن بزرگواران کرده و فرموده‌هاى بى حدّ که از ایشان نشنیده و آزارها و اذیّت‌ها که از او به ایشان یا به خاصّان و دوستان ایشان رسیده که برگشتن آن به آزردن ایشان است و اگر به راستى در خود نگرد قدم‌هایش از رفتن باز ایستد و قلبش هراسان و چشمش گریان شود و این روح تمام آداب است.

10- بوسیدن عتبه عالیه و آستانه مبارکه است و شیخ شهید رَحَمهُ اللّهُ فرموده که اگر زیارت کننده سجده کند و نیّت کند که از براى خدا سجده مى‌کنم به شکر این که مرا به این مکان رسانیده بهتر خواهد بود .

11- مقدّم داشتن پاى راست در وقت داخل شدن و مقدّم داشتن پاى چپ در وقت بیرون آمدن مانند مساجد .

12- رفتن به نزد ضریح مطهّر به نحوى که بتواند خود را به آن بچسباند و توهّم آن که دور ایستادن ادب است وَهْم است زیرا که وارد شده تکیه کردن بر ضریح و بوسیدن آن .

13- در وقت زیارت پشت به قبله و رو به قبر منوّر ایستادن و ظاهراً این ادب مختص به معصوم است و چون از خواندن زیارت فارغ شد گونه راست را به ضریح بگذارد و به حال تضرّع دعا کند پس گونه چپ را بگذارد و بخواند خدا را به حقّ صاحب قبر که او را از اهل شفاعت آن بزرگوار قرار دهد و مبالغه کند در دعا و الحال پس برود به سمت سَرِ مطهّر و رُو به قبله بایستد و دعا کند .

14- ایستادن در وقت خواندن زیارت اگر عذرى ندارد از ضعف و درد کمر و درد پا و غیرها .

15- گفتن تکبیر در نزد دیدن قبر مطهّر پیش از شروع در خواندن زیارت و در خبرى است که هر که تکبیر بگوید پیش روى امام علیه السلام و بگوید لااِلهَ اِلا اللّهُ وَحْدَهُ لاشَریکَ لَهُ نوشته شود براى او رَضْوانُ اللّهِ الاْکْبَر .

16- خواندن زیارات مَأثُوره وارده از سادات اَنام عَلیهمُ السلام و ترک خواندن زیارت‌هاى مخترعه که بعض ‍ بى‌خردان از عوام آن‌ها را با بعضى از زیارات تلفیق کرده و نادانان را به آن مشغول ساخته شیخ کلینى رَحَمهُ اللّهُ روایت کرده از عبدالرحیم قصیر که گفت وارد شدم بر حضرت صادق علیه السلام و گفتم فدایت شوم از پیش ‍ خود دعائى اختراع کردم فرمود واگذار مرا از اختراع خود هرگاه تو را حاجتى روى دهد پناه بر به حضرت رسول صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَ اله و دو رکعت نماز کن و هدیّه کن آن را بسوى آن حضرت الخ .

17- به جا آوردن نماز زیارت و اَقَلِّ آن دو رکعت است شیخ شهید فرموده که اگر زیارت براى پیغمبر است نماز را در روضه مطَهَّره به جا آورد و اگر در حَرَم یکى از ائمّه است در بالاى سر به جا آورد و اگر به جا آورد آن دو رکعت را در مسجد مکان یعنى مسجد حرم جایز است و علامه مجلسى رَحَمهُ اللّهُ فرموده که نماز زیارت و غیر آن را به گمان فقیر در پشت سر و بالاى سر کردن بهتر است.

18- خواندن سوره یس در رکعت اوّل و سوره الرَّحْمن در رکعت دوّم اگر براى آن زیارتى که نماز آن مى‌خواند کیفیّت مخصوصى ذکر نفرموده باشند و آن که دعا کند بعد از نماز به آن چه وارد شده یا به آن چه در خاطر او مى‌رسد براى دین و دنیاى خود و تعمیم دهد در دعا زیرا که آن به إجابت نزدیکتر است .

19- شیخ شهید رَحَمهُ اللّهُ فرموده که کسى که داخل حرم مطهّر شود و ببیند که نماز جماعت منعقد شده است ابتدا به نماز کند پیش از آن که زیارت کند و هم چنین ترک کند زیارت را و داخل نماز شود اگر وقت نماز شده و اگر نه ابتدا کردن به زیارت اولى است چه آن غایت مقاصد او است و اگر در بین زیارت نماز به پا شد مستحب است از براى زائران که زیارت را قطع کنند و روى آورند به نماز و کراهت دارد ترک آن و بر ناظر حَرَم است که مردم را امر کند به نماز .

20- شیخ شهید رَحَمهُ اللّهُ از جمله آداب زیارت شمرده تلاوت کردن قرآن نزد ضَرایح مطهّره و هدیّه کردن آن را به روح مقدّس مَزُور و نفع آن به زیارت کننده عاید مى‌شود و متضمّن تعظیم مَزُور است .

21- ترک نمودن سخنان ناشایسته و کلمات لغو و بیهوده و اشتغال به صحبت‌هاى دنیویّه که همیشه در هر جا مذموم و قبیح و مانع رزق و جالب قساوت قلب است خصوص در این بقاع مُطهّره و قُباب سامِیَه که خداى تعالى خبر مى‌دهد از بزرگى و جَلالَت آن‌ها در سوره نُور ((فى بُیُوتٍ اَذِنَ اللّهُ اَنْ تُرْفَعَ)) الایة .

22- بلند نکردن صداى خود در وقت زیارت چنان چه در هدیّة الزّائرین ذکر کردم .

23- وداع کردن امام علیه السلام را در وقت بیرون رفتن از بلد آن حضرت به مأثور یا به غیر آن .

24- توبه و استغفار نمودن به جهت گناهان و بهتر کردن حال و کردار و گفتار خود را بعد از فراغ از زیارت از آن چه دارا بود پیش از زیارت .

25- انفاق کردن به قدر میسور بر خادمان آستانه شریفه و سزاوار است که خدّام آن محل شریف از اهل خیر و صَلاح و صاحب دین و مروّت باشند و تحمّل نمایند آن چه از زائرین مى‌بینند و خشم خود را بر آن‌ها فرو نشانند و غلظت و دُرُشتى بر آن‌ها ننمایند و بر قضاء حوائج محتاجین اقدام کنند و غُرَبا را راهنمائى و دلالت کنند اگر راه مقصد را گم نمایند و بالجمله بایست خدّام را که به حقیقت و راستى مشغول شوند در خدمات لازمه از تنظیف و حراست و محافظت زائران و غیره .

26- انفاق و احسان بر فقراء مجاورین و مساکین متَعَفّفین بلد امام علیه السلام خصوصاً سادات و اهل علم و مُنْقَطِعین که به مرارت غربت و تنگدستى مبتلا و همواره عَلَمِ تعظیم شعائر الله را برپا نموده و دارا هستند جهاتى را که ملاحظه هر یک از آن‌ها کافى است در لزوم اعانت و رعایت .

27- شیخ شهید فرموده که از جمله آداب تعجیل کردن در بیرون رفتن است در وقتى که دَرْک کرد حَظّ خود را از زیارت براى مزید تعظیم و احترام و شدّت شوق به رجوع و نیز فرموده که در وقتى که زنها مى‌خواهند زیارت کنند بایست که خود را جدا کنند از مردان و تنها زیارت کنند و اگر در شب زیارت کنند اَوْلى است و باید که تغییر وضع کنند یعنى لباس خوب و عالى را به لباس پَسْت بدل کنند که شناخته نشوند و مخفى و پنهان بیرون آیند که کسى کمتر ایشان را بیند و شناسد و اگر با مردان زیارت کنند نیز جایز است اگر چه مکروه است .

التماس دعا



  • پوسته های وطن
  • آریس موب
  • کارت شارژ همراه اول